Bewijsstuk · Handboek

Handboek Informatie en opsporing over verstoringsmaatregelen, 2009

De passage

“Naast het verzamelen van gegevens, kan een agent worden belast met het bevorderen of treffen van maatregelen ter bescherming van door de dienst te behartigen belangen (art. 21 lid 1 onder a, onder 2 Wiv 2002). Dit is strikt genomen geen activiteit die onder het begrip ‘gegevensverwerking’ valt, maar betreft de bevoegdheid om preventieve maatregelen te (doen) treffen met als doel het ontmoedigen of in de kiem smoren van bepaalde antidemocratische, staatsgevaarlijke of andere activiteiten die zijn gericht tegen de belangen genoemd in de Wiv 2002. Deze verstoringsmaatregelen bestaan bijvoorbeeld in het hinderlijk volgen of het aanspreken van targets, het verspreiden van desinformatie of het frustreren van voorgenomen gewelddadige acties. Voor het verstoren geldt een speciale procedure.” Pagina 382 van het handboek, weergegeven op pagina 1 van de pdf. De gedrukte tekst breekt vier woorden aan het regeleinde af (‘ge-nomen’, ‘antidemocrati-sche’, ‘belan-gen’, ‘bijvoor-beeld’); die woorden zijn hier aaneengeschreven. Het nootcijfer 782 na “speciale procedure” is niet overgenomen. De bronregel onder de foto noemt als auteurs “Mr. D. van der Bel, mr. A.M. van Hoorn en mr. J.J.T.M. Pieters”.

Waarom dit document telt

Dit handboek uit 2009 voor de opsporingspraktijk legt uit dat een agent van een inlichtingendienst belast kan worden met preventieve maatregelen tegen antidemocratische, staatsgevaarlijke of andere activiteiten die gericht zijn tegen de belangen uit de Wiv 2002. Het doel is om die activiteiten te ontmoedigen of in de kiem te smoren. Als voorbeelden van zulke verstoringsmaatregelen noemt het handboek het hinderlijk volgen of het aanspreken van targets, het verspreiden van desinformatie en het frustreren van voorgenomen gewelddadige acties. Het essay haalt deze pagina aan voor de drie gronden waarop een inlichtingendienst verstoringsmaatregelen kan treffen, en voor het voorbeeld van desinformatie. Wat Giltay sinds 1998 overkwam, draagt volgens het essay de kenmerken van zulke maatregelen, terwijl geen van de drie gronden ooit tegen hem is aangevoerd.

Herkomst

Document
Eén pagina uit een gedrukt handboek, weergegeven als foto van de alinea met de passage, met een getypte bronregel eronder
Titel
Informatie en opsporing: Handboek informatieverwerving, -verwerking en -verstrekking ten behoeve van de opsporingspraktijk
Auteur
D. van der Bel, A.M. van Hoorn en J.J.T.M. Pieters
Uitgever
Uitgeverij Kerckebosch, Zeist
Datum
2009. Alleen het jaar van uitgave is bekend, dus 1 januari 2009 is als sorteerdatum gebruikt
Pagina
382
Onderwerp
De bevoegdheid van een agent van een inlichtingendienst om preventieve maatregelen te treffen, en de verstoringsmaatregelen die daaruit volgen
Verwijzingen
Wiv 2002, de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2002, art. 21 lid 1 onder a, onder 2. De slotzin draagt noot 782, waarvan de tekst buiten de foto valt
Taal
Nederlands
Opmerking
In de bron is de zin die begint met “Deze verstoringsmaatregelen” geel gemarkeerd, en in de slotzin de woorden “speciale procedure”, met nog een markering in de linkermarge
Open de volledige pdf
D. van der Bel, A.M. van Hoorn en J.J.T.M. Pieters, Informatie en opsporing: Handboek informatieverwerving, -verwerking en -verstrekking ten behoeve van de opsporingspraktijk (Zeist: Uitgeverij Kerckebosch, 2009), p. 382.
Aangehaald in: het essay ‘Het verbod viel, het boek bleef overeind’ in het hoofdstuk (7) ‘Nooit een inhoudelijk antwoord’.
Bewijsstukpagina: https://www.dedoofpotgeneraal.nl/card/informatie-opsporing.htm
Document: https://www.dedoofpotgeneraal.nl/doc/informatie-opsporing.pdf
Laatst gewijzigd 13 september 2026, geraadpleegd 14 november 2026.
Cover van De doofpotgeneraal

Deze pagina is een bewijsstuk bij het boek De doofpotgeneraal van Edwin Giltay en de bijbehorende website.