Bewijsstuk · Getuigenis

ICTY, getuigenis van Johannes Rutten in het Karadžić-proces, 28 november 2011

De passage

“De luitenant-kolonel maakte een foto van de lichamen terwijl een andere militair de identiteitskaarten verzamelde die in de buurt verspreid op de grond lagen. De luitenant-kolonel en de militairen werden gedwongen de identiteitskaarten achter te laten en het gebied te ontvluchten nadat er in hun richting was geschoten. De luitenant-kolonel meldde aan zijn meerderen wat hij had gezien. Toen de luitenant-kolonel uiteindelijk naar Nederland terugkeerde, gaf hij het fotorolletje ter ontwikkeling aan de inlichtingentak van de Nederlandse landmacht. Later werd hem meegedeeld dat er tijdens het ontwikkelproces een fout was opgetreden en dat de foto’s waren mislukt.” Pagina’s 21985 en 21986, uit de door de aanklager voorgelezen samenvatting van de getuigenverklaring. De regelnummers in de marge van het verslag zijn weggelaten. Op pagina 21988 werd de getuige gevraagd of de samenvatting juist was en antwoordde hij: “Yes, it was an accurate summary.” Vertaald uit het Engels; de oorspronkelijke tekst staat hieronder.

Oorspronkelijke tekst

“The Colonel took a photo of the bodies while another soldier collected the identification cards that were scattered on the ground nearby. The Colonel and the soldiers were forced to abandon the identification cards and flee the area after shots were fired in their direction. The Colonel reported what he had seen to his higher-ups. When the Colonel ultimately returned to the Netherlands, he turned the film roll over to the Dutch army intelligence branch for developing. He was later informed that an error had occurred during the development process and that the photos were mis-developed.” Het verslag is in het Engels; de tekst is overgenomen zoals hij er staat.

Waarom dit document telt

Dit verslag van de openbare zitting van 28 november 2011 bij het Joegoslaviëtribunaal, in het proces tegen de Bosnisch-Servische leider Radovan Karadžić, bevat de door de aanklager voorgelezen samenvatting van Ruttens getuigenverklaring. Bij terugkeer in Nederland, zo staat erin, gaf Rutten het fotorolletje ter ontwikkeling aan de inlichtingentak van de Nederlandse landmacht, en later werd hem meegedeeld dat er een fout was opgetreden en dat de foto’s waren mislukt. De getuige, die op 13 juli 1995 bij Potočari de lichamen van geëxecuteerde Bosniakken aan een beek had gefotografeerd, bevestigde twee pagina’s verder onder ede dat de samenvatting juist was.

Herkomst

Document
Verslag van de openbare zitting van maandag 28 november 2011, pagina’s 21956–22053
Instantie
Trial Chamber, Joegoslaviëtribunaal (ICTY), Den Haag; rechter O-Gon Kwon (voorzitter) en rechter Melville Baird
Zaaknummer
IT-95-5/18, Prosecutor v. Radovan Karadžić
Getuige
Johannes Rutten, luitenant-kolonel; van januari tot juli 1995 eerste luitenant bij Dutchbat III in Potočari, commandant antitankpeloton, patrouillecoördinator en inlichtingenofficier
Gehoord door
Kimberly West voor het Office of the Prosecutor; in kruisverhoor door de verdachte, Radovan Karadžić
Datum
Maandag 28 november 2011, zitting geopend om 14:17 uur en geschorst om 19:13 uur
Onderwerp
Wat Rutten in juli 1995 in Potočari zag, en het fotorolletje dat hij bij terugkeer inleverde
Verwijzingen
Passage op pagina’s 21985 en 21986; de getuige bevestigt de samenvatting op pagina 21988, regel 5. Zijn samengevoegde verklaring, 65 ter 90296, werd toegelaten als bewijsstuk P3948
Taal
Engels, met Nederlandse vertolking; de getuige schakelde tijdens de zitting over op het Engels
Berust bij
De ICTY-erfgoedwebsite, beheerd door het Internationaal Residumechanisme voor Straftribunalen
Archiefkopie
Wayback Machine, 27 september 2026
Open de bron
Prosecutor v. Radovan Karadžić, zaaknr. IT-95-5/18, Joegoslaviëtribunaal, verslag van de zitting van 28 november 2011, getuigenis van Johannes Rutten, pp. 21985–21986, icty.org/x/cases/karadzic/trans/en/111128ED.htm.
Aangehaald in: het essay ‘Het verbod viel, het boek bleef overeind’ in de hoofdstukken (3) ‘Wat het boek onthult: de Srebrenica-doofpot’ en (4) ‘Een doofpot met internationale dimensie’ en in de dia’s ‘Srebrenica · 1995’ en ‘Joegoslaviëtribunaal · 2011–2017’ van de diavoorstelling ‘Het verhaal op de kaart’.
Bewijsstukpagina: https://www.dedoofpotgeneraal.nl/card/icty-rutten.htm
Document: https://www.icty.org/x/cases/karadzic/trans/en/111128ED.htm
Archiefkopie: https://web.archive.org/web/20260927180256/https://www.icty.org/x/cases/karadzic/trans/en/111128ED.htm
Geraadpleegd 14 november 2026.
Cover van De doofpotgeneraal

Deze pagina is een bewijsstuk bij het boek De doofpotgeneraal van Edwin Giltay en de bijbehorende website.